Informacja dotycząca stanu prawnego – w zakresie prawa celnego, obowiązującego od dnia 1 maja 2004 r.

Informacja dotycząca stanu prawnego – w zakresie prawa celnego, obowiązującego od dnia 1 maja 2004 r.

  1. Od dnia akcesji Polska będzie stosowała w sposób bezpośredni postanowienia prawa wspólnotowego – na wspólnotowe prawo celne składają się przede wszystkim:
    • rozporządzenie Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992),
    • rozporządzenie rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy wykonawcze w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 29/13/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z 11.10.1993),
    • rozporządzenie Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 28 marca 1983 r. ustanawiające wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz. Urz. WE L 105 z 23.4.1983).

    Bezpośrednie stosowanie przepisów rozporządzeń wspólnotowych wynika z zasad dotyczących funkcjonowania Unii Europejskiej. Zgodnie art. 249 akapit 2 TWE – „Rozporządzenie ma zasiąg ogólny. Wiąże w całości i jest stosowane bezpośrednio we wszystkich Państwach Członkowskich.”

    Rozporządzenia uzyskują moc wiążącą po ogłoszeniu ich w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

    Zgodnie z powyższym, rozporządzenia regulujące prawo celne będą obowiązywały pomimo, że w dniu 1 maja br. nie będą jeszcze opublikowane w Dziennikach Urzędowych UE, w polskiej wersji językowej. Ta ukaże się dopiero po 1 maja 2004 r. w specjalnym wydaniu Dziennika Urzędowego UE.

    Do tego czasu teksty należy korzystać ze zweryfikowanych tłumaczeń ww. rozporządzeń dostępnych na stronach internetowych Urzędu Komitetu Integracji Europejskiej, bądź dostępnych pod adresem: http://europa.eu.int/eur-lex/pl/dd/reg/pl_register_0210.html. Teksty dostępne pod ww. adresem są nieujednolicone. W Unii Europejskiej nie są bowiem wydawane teksty jednolite rozporządzeń, które miały by moc prawnie wiążącą (tak jak teksty jednolite ustaw ogłaszane w Dzienniku Ustaw przez Marszałka Sejmu RP).

    Teksty ujednolicone rozporządzeń wspólnotowych są dostępne na stronach internetowych Ministerstwa Finansów – http://www.mf.gov.pl/sluzba_celna/. Są to jednak teksty robocze.

    Zgodnie z zasadami konstytuującymi unię celą Polska będzie również stosowała Wspólną Taryfę Celną.

    Rozporządzenie (EWG) nr 2658/87 ustanowiło nomenklaturę towarową, (Nomenklaturę Scaloną) w celu jednoczesnego spełnienia wymogów zarówno Wspólnej Taryfy Celnej, danych statystycznych w dziedzinie handlu zewnętrznego Wspólnoty oraz innych polityk wspólnotowych dotyczących przywozu lub wywozu towarów.

    Od 1 maja 2004 r. będzie obowiązywała Wspólna Taryfa celna wydana na podstawie rozporządzenia Komisji (WE) nr 1789/2003 z dnia 11 września 2003 r. zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej.

    Komisja Europejska na podstawie art. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) 2658/87z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej ustanawia zintegrowana taryfę celną Wspólnot Europejskich zwaną TARIC opartą na nomenklaturze scalonej.

    TARIC jest bazą danych obejmującą taryfy wspólnotowe i ustawodawstwo handlowe. Baza ta zarządzana jest elektronicznie przez Komisję Europejską – DG TAXUD. Krajowe administracje Państw Członkowskich otrzymują codziennie aktualizacje z bazy danych TARIC, co powala na stosowanie aktualnych uregulowań prawnych w trakcie procesu odprawy celnej.

    Zawartość TARIC jest udostępniana do powszechnego użytku, dla podmiotów prywatnych, federacji handlu, administracji państw trzecich poprzez:

  2. W zakresie uzupełniającym regulacje zawarte w rozporządzeniach wspólnotowych od dnia 1 maja 2004 r. obowiązywać będzie ustawa z dnia 19 marca 2004 r. -Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622).
  3. System prawa celnego, po akcesji Polski do Unii Europejskiej składać się będzie z bezpośrednio stosowanych przepisów prawa wspólnotowego oraz przepisów krajowych, tj. ustawy- Prawo celne i wydanych na jej podstawie aktów wykonawczych.Z dniem 1 maja 2004 r. wejdą w życie następujące rozporządzenia Ministra Finansów:
    1. z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie zgłoszeń INTRASTAT.
    2. z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie odraczania terminu płatności należności celnych.
    3. z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie kwoty, powyżej której należności uiszcza się w formie bezgotówkowej.
    4. z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych wymogów, jakie powinno spełniać zgłoszenie celne.
    5. z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie w sprawie magazynów czasowego składowania.
    6. z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie przypadków, w których organ celny pobiera zabezpieczenie.
    7. z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie wyznaczenia Dyrektora Izby Celnej w Gdyni, Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie oraz Dyrektora Izby Celnej we Wrocławiu do prowadzenia niektórych spraw celnych .
    8. z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie wyznaczenia Dyrektora Izby Celnej w Warszawie do prowadzenia niektórych spraw celnych.
    9. z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie stawek opłat pobieranych przez organy celne.
    10. z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie postępowania z wnioskami o zaliczenie towarów na poczet kontyngentu taryfowego oraz trybu przekazywania informacji w zakresie rejestrowania i sprawowania kontroli przywozu towarów objętych procedurą nadzoru przywozu.
    11. z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie kursu wymiany stosowanego w celu ustalania wartości celnej.
    12. z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie rodzajów towarów, których objęcie procedurą celną z zastosowaniem procedury uproszczonej zależy od spełnienia dodatkowych warunków oraz towarów wyłączonych spod tej procedury.
  4. Poza ww. rozporządzeniami będą także obowiązywały akty wykonawcze wydane na podstawie dotychczasowej regulacji – ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. -Kodeks celny (Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 z późn. zm.).Zgodnie z art. 37 pkt 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623) do czasu wydania nowych rozporządzeń, jednak nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2004 r., w takim zakresie w jakim nie stanowią powtórzeń prawa wspólnotowego będą obowiązywać:
    • rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 19 kwietnia 2002 r. w sprawie urzędów celnych, w których są dokonywane czynności przewidziane przepisami prawa celnego w zależności od rodzaju towarów lub procedur celnych, którymi mogą być obejmowane towary (Dz. U. Nr 43, poz. 383 z pÓ7n /m.),
    • rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 24 września 2003 r. w sprawie miejsca wyznaczonego lub uznanego przez organ celny, w którym mogą być dokonywane czynności przewidziane przepisami prawa celnego (Dz. U. Nr 176, poz. 1715),
    • rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 marca 2001 r. w sprawie warunków i kryteriów tworzenia i znoszenia wolnych obszarów celnych i składów wolnocłowych (Dz. U. Nr 19, poz. 228 z późn. zm.),
    • rozporządzenie Ministra Finansów z’ dnia 12 marca 2001 r. w sprawie szczegółowych warunków prowadzenia działalności w wolnych obszarach celnych i składach wolnocłowych, wypadków, w których organ celny może wprowadzić zakazy lub ograniczenia dotyczące tej działalności, oraz ogólnych warunków i wzorów ewidencji prowadzonych w wolnych obszarach celnych i składach wolnocłowych (Dz. U. Nr 19, poz. 234),
    • rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 października 1999 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania przy zniszczeniu towaru, zrzeczeniu na rzecz Skarbu Państwa oraz powrotnym wywozie (Dz. U. Nr 92, poz. 1053 z późn. zm.)
    • rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 października 1999 r. w sprawie szczegółowych warunków oraz sposobów i terminów przechowywania towarów w depozycie urzędu celnego (Dz. U. Nr 94, poz. 1092),
    • rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 7 grudnia 2001 r. w sprawie zwolnienia od cła towarów przewożonych w bagażu osobistym podróżnego (Dz. U. Nr 148, poz. 1651),
    • rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 25 lutego 2002 r. w sprawie określenia wykazu towarów o charakterze edukacyjnym, naukowym lub kulturowym oraz wykazu kategorii jednostek i organizacji uprawnionych do korzystania ze zwolnienia od cła na te towary (Dz. U. Nr 19, poz. 188),
    • rozporządzenie Ministra Nauki z dnia 14 maja 2002 r. w sprawie określenia wykazu aparatury naukowej i przyrządów naukowych zwolnionych od cła oraz wykazu prywatnych instytucji lub organizacji uprawnionych do korzystania ze zwolnienia od cła (Dz. U. Nr 62 poz. 566),
    • rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 10 kwietnia 2002 r. w sprawie wykazu instytucji i laboratoriów prowadzących działalność medyczną lub naukową, niemąjącą charakteru handlowego, z wykorzystaniem towarów zwolnionych od cła oraz dokumentów wymaganych do stwierdzenia podstawy stosowania tego zwolnienia (Dz. U. Nr 56, poz. 515),
    • rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 11 stycznia 2002 r. w sprawie wykazu szpitali i innych jednostek służby zdrowia oraz medycznych instytutów badawczych, którym przekazane jako dary lub zakupione przez te jednostki towary są zwolnione od cła (Dz. U. Nr 8, poz. 83),
    • rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 9 sierpnia 2002 r. w sprawie wykazu instytucji powołanych do kontroli jakości surowców używanych do produkcji środków farmaceutycznych i leków (Dz. U. Nr 145, poz. 1225),
    • rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 24 maja 2002 r. w sprawie zwolnienia od cła sprzętu i urządzeń rehabilitacyjnych ułatwiających lub umożliwiających proces rehabilitacji leczniczej i zawodowej osób niepełnosprawnych oraz towarów specjalnie przystosowanych do celów pomocy naukowej, kulturalnej i podnoszenia kwalifikacji zawodowych tych osób (Dz. U. Nr 71, poz. 661),
    • rozporządzenie Ministra* Finansów z dnia 14 kwietnia 2003 r. w sprawie wykazu gwarantów uprawnionych do udzielania gwarancji składanych jako nakoapiooaomo pokrycia kwot wynikających a długów oolnyoh (TSa. U. Mr 80, poz. 723),
    • rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 12 sierpnia 1999 r. w sprawie sposobu złożenia zabezpieczenia w formie depozytu w gotówce oraz określenia dokumentów mających wartość płatniczą, które mogą być przyjmowane przez organ celny (Dz. U. Nr 70, poz. 786 z późn. zm.),
    • rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 9 marca 2001 r. w sprawie agencji celnych i agentów celnych (Dz. U. Nr 19, poz. 232 z późn. zm.).
  5. Zagadnienia dotyczące kontroli celnej oraz ustroju organów celnych regulować będą przepisy ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 72, poz. 665 z póżn. zm.), w brzmieniu nadanym ustawą- Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne. Z uwagi na tożsamość nowych zapisów delegacyjnych z dotychczasowymi, na podstawie art. 37 pkt 2 ustawy – Przepisy wprowadzające (…), czasowo utrzymano w mocy rozporządzenia wydanych na podstawie delegacji zawartych w ustawie – Kodeks celny do czasu wydania nowych na podstawie ustawy o Służbie Celnej, jednak nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2004r.
  6. Kwestie przejściowe zostały uregulowane w:
    • akcie dotyczącym warunków przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE L 236 z 23.9.2003) – tytuł 5 Załącznika IV,
    • ustawie z dnia 19 marca 2004 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623) – rozdział 3.